Προσφεύγουν στη Δικαιοσύνη οι δημόσιοι υπάλληλοι.

Ξανά στο προσκήνιο.

Οι δημόσιοι υπάλληλοι υποβάλλουν αίτημα στη Δικαιοσύνη για την επαναφορά του 13ου
και 14ου μισθού, που σταμάτησαν να παρέχονται λόγω των μνημονίων.

Τι είναι ο 13ος και ο 14ος μισθός.

Ο 13ος και ο 14ος μισθός ονομαζόμενοι αλλιώς και ως:«δώρο Χριστουγέννων», «δώρο
Πάσχα» και «επίδομα αδείας» αναφέρονται στις αποδοχές που καταβάλλονται στους εργαζομένους ως μπόνους σε διάφορες περιόδους του έτους.

Αυτές περιλαμβάνουν έναν επιπλέον μισθό κατά τη διάρκεια των Χριστουγέννων, μισές
αποδοχές για το Πάσχα και μισές κατά την καλοκαιρινή περίοδο, όταν οι εργαζόμενοι βρίσκονται σε θερινή άδεια δύο εβδομάδων.

Για τους ημερομίσθιους, η καταβολή ανέρχεται σε δεκαπέντε ημερομίσθια.

Κοινωνικά και ιστορικά συμφραζόμενα των επιδομάτων,στην Ελλάδα.

Τα επιδόματα Χριστουγέννων, Πάσχα και αδείας θεσπίστηκαν στην Ελλάδα ως εργαλεία
ενίσχυσης των δημόσιων υπαλλήλων και υποστήριξης του οικογενειακού προγραμματισμού τους.

Για πολλά χρόνια, αυτά τα επιδόματα λειτουργούσαν όχι μόνο ως οικονομική ενίσχυση
κατά τις εορτές, αλλά και ως βασικό στοιχείο της κοινωνικής πολιτικής του κράτους,
ενισχύοντας την αγοραστική δύναμη των εργαζομένων και βελτιώνοντας τις συνθήκες διαβίωσής τους.

Μετά την οικονομική κρίση του 2008 και την επιβολή των μνημονίων, οι περικοπές στις
δημόσιες υπηρεσίες και τις κοινωνικές παροχές κρίθηκαν αναγκαίες για τη διάσωση της
ελληνικής οικονομίας, όμως είχαν σημαντικές αρνητικές συνέπειες για την κοινωνία.

Ποιες ήταν οι αρνητικές συνέπειες.

Οι αρνητικές συνέπειες,που επηρέασαν τους εργαζομένους:

1.Μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος των εργαζομένων.

Οι δημόσιοι υπάλληλοι είδαν το διαθέσιμο εισόδημά τους να μειώνεται, κάτι που τους δυσκόλεψε να καλύψουν τις ανάγκες τους, ιδιαίτερα στις γιορτές.

2. Αύξηση της κοινωνικής ανισότητας.

Η περικοπή πλήττει κυρίως τις οικονομικά αδύναμες ομάδες, εντείνοντας τις κοινωνικές ανισότητες.

3.Πίεση στην τοπική οικονομία.

Η μείωση της κατανάλωσης λόγω των περικοπών έπληξε τις τοπικές επιχειρήσεις και το εμπόριο.

4. Αύξηση της ψυχολογικής πίεσης και της κοινωνικής αναστάτωσης .

Η οικονομική ανασφάλεια προκάλεσε άγχη και ψυχολογικά προβλήματα στους εργαζομένους.

5.Μείωση της ποιότητας στην Δημόσια Υπηρεσία.

Η απογοήτευση των υπαλλήλων από τις περικοπές μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα των υπηρεσιών.

6.Διαφυγή της κοινωνικής συνοχής.

Η κατάργηση των επιδομάτων οδήγησε σε αίσθημα αδικίας και αδυναμία κοινωνικής αλληλεγγύης.

7.Αύξηση της ανεργίας και των ανισοτήτων στον ιδιωτικό τομέα.

Η οικονομική ύφεση επηρέασε και τον ιδιωτικό τομέα.

Ποτε έγινε η περικοπή των επιδομάτων.

Στις 2 Μαΐου του 2010 ανακοινώθηκε η κατάργηση του 13ου μισθού, ο οποίος αντικαταστάθηκε
με επίδομα 500 ευρώ για τους μισθωτούς που έχουν αποδοχές έως 3.000 ευρώ.

Έπειτα στις 7 Νοεμβρίου 2012 καταργήθηκε το επίδομα αδείας, Χριστουγέννων και Πάσχα για όλους τους δημοσίους υπαλλήλους και συνταξιούχους.

Ιστορική αναδρομή.

Οι πρώτοι που ζήτησαν το Δώρο Πάσχα ήταν οι τυπογράφοι του Εθνικού Τυπογραφείου, το
οποίο εκείνη την περίοδο βρισκόταν στην Κόρινθο, καθώς εκεί είχε έδρα η Προσωρινή Διοίκηση της Ελλάδας.

Τον Απρίλιο του 1822, λίγες μέρες πριν το Πάσχα, ο Κωνσταντίνος Τόμπρας,
εκπροσωπώντας τους τυπογράφους, υπέβαλε αίτηση προς το υπουργείο Οικονομικών.

*Η αίτηση αυτή διατηρείται μέχρι και σήμερα στα Γενικά Αρχεία του Κράτους.*

Στην αίτηση αναφέρονται τα εξής:

«Προς το Μινιστέριον της Οικονομίας. Επειδή και κατ’ αυτάς έφθασαν αι του Πάσχα
εορτάσιμοι ημέραι και θέλομεν ν’ αγοράσωμεν άλλος παπούτσια, άλλος τζουράπια και άλλος
άλλο τι, διά τούτο παρακαλούμεν το Μινιστέριον να μας δώση ολίγα γρόσια διά ν’
απεράσωμεν ταύτας τας εορτασίμους ημέρας, αναπληρούντες τας χρείας μας. 1822 Απριλίου α’. Κωνσταντίνος Τόμπρας».

Πώς ξεκίνησαν όλα.

Ένας υπάλληλος απο το Υπουργείο Παιδείας κατέθεσε προσφυγή στο Διοικητικό
Πρωτοδικείο, υποστηρίζοντας ότι η μη επαναφορά των δώρων (Χριστουγέννων και
Πάσχα), καθώς και του επιδόματος αδείας, παραβιάζει σειρά συνταγματικών διατάξεων.

Στη διαδικασία αυτή, η ΑΔΕΔΥ κατέθεσε πρόσθετη παρέμβαση, ζητώντας λόγω της
σοβαρότητας του ζητήματος,ώστε η υπόθεση να εξεταστεί απευθείας από το Συμβούλιο της Επικρατείας με τη διαδικασία της πρότυπης δίκης.

Παραλληλα, με την προσφυγή δεν ζητείται μόνο η επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού, αλλά και η αναδρομική καταβολή για τα έτη 2023 και 2024.

Ποιο είναι το νομικό πλαίσιο.

Στην προσφυγή επισημαίνεται, μεταξύ άλλων, ότι η μη επαναφορά των δώρων και του
επιδόματος θερινών διακοπών παραβιάζει πλήθος συνταγματικών διατάξεων όπως:

● Τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης
● Τον Κώδικα Ατομικού Εργατικού Δικαίου (π.δ. 80/2022)
● Την Ευρωπαϊκή Οδηγία 2022/2041/ΕΕ, η οποία προβλέπει την ίση μεταχείριση των
εργαζομένων του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα, εξασφαλίζοντας έναν επαρκή και
δίκαιο κατώτατο μισθό που να εγγυάται αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης.

Οι κινήσεις των προσφευγόντων.

Οι προσφεύγοντες υποστηρίζουν ότι η μη επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού από τον
νομοθέτη παραβιάζει τη συνταγματική αρχή της ισότητας στην κατανομή των
δημοσίων βαρών, καθώς και την υποχρέωση του κράτους να προστατεύει τα
κοινωνικά δικαιώματα και να διασφαλίζει το κοινωνικό κράτος δικαίου.

* Επιπλέον, υποστηρίζουν ότι η εν λόγω παράλειψη αντιτίθεται στη συνταγματική
δέσμευση για τον σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και στην ισότιμη εκπλήρωση της κοινωνικής και εθνικής αλληλεγγύης.*

Υπενθυμίζεται οτι αντίστοιχο αίτημα που αφορά την επαναφορά των δώρων και του
επιδόματος αδείας στους δημόσιους υπαλλήλους έχει υποβληθεί από την Ένωση Δικαστών
και Εισαγγελέων στον υπουργό Οικονομικών (κύριο Κωστή Χατζηδάκη).

Τι γίνεται σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Σε πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα δώρα και τα επιδόματα παραμένουν σε ισχύ
για τους δημόσιους υπαλλήλους, με τη μορφή ετήσιων μπόνους ή επιδομάτων, ειδικά κατά τις εορτές.

Σε χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιταλία, τα επιδόματα είναι ενσωματωμένα στους μισθούς και προστατεύονται από τον εργατικό νόμο.

Αντιθέτως, σε χώρες που πλήττονται περισσότερο από την κρίση, όπως η Ελλάδα,
υπήρξαν μεγαλύτερες περικοπές λόγω των απαιτήσεων των δανειστών και των μνημονιακών πολιτικών.

Το αίτημα από τους εργαζομένους παραμένει ανοιχτό και η αναμονή για τις αποφασίσεις των αρμόδιων φορέων συνεχίζεται.

 

Έρευνα/Reportage

Κωνσταντίνα Ξανθοπούλου

Δημοσιογράφος.