Οι Αυτοδιορισμένοι Φύλακες της Ορθοδοξίας

Οι υπερορθόδοξοι.

Υπάρχει μια παράξενη κατηγορία ανθρώπων που εμφανίζεται σε κάθε εποχή της Εκκλησίας. Οι υπερορθόδοξοι. Άνθρωποι που αυτοπαρουσιάζονται ως οι τελευταίοι υπερασπιστές της Ορθοδοξίας, οι μόνοι αληθινοί φύλακες της πίστεως, οι αδέκαστοι κριτές των πάντων. Κρατούν στο ένα χέρι τους Ιερούς Κανόνες και στο άλλο το σφυρί της καταδίκης. Δεν τους αρκεί να ομολογούν την αλήθεια, πρέπει να δικάζουν καθημερινά όλους όσοι δεν συμφωνούν μαζί τους.

Γι’ αυτούς, σχεδόν κανείς δεν είναι αρκετά ορθόδοξος. Ο ένας ιερέας είναι προδότης, ο άλλος οικουμενιστής, ο τρίτος ανεπαρκής. Ο ένας επίσκοπος είναι αιρετικός, ο άλλος δειλός, ο τρίτος ύποπτος. Οι λαϊκοί καταγγέλλουν τους κληρικούς και οι κληρικοί ανταποδίδουν τις καταγγελίες προς άλλους κληρικούς ή προς το ποίμνιο.

Το αποτέλεσμα; Μια ατέλειωτη βιομηχανία αλληλοκαταγγελιών.

Μισώ τον άνδρα τον διπλούν πεφυκότα, χρηστόν λόγοισι, πολέμιον δε τοις τρόποις.

Μισώ τον διπρόσωπο που είναι αγαθός στα λόγια αλλά εχθρικός στις πράξεις.

Φωκυλίδης
Αρχαίος Έλληνας ποιητής από τη Μίλητο  (~5ος αιών π.Χ.)

Αν κάποιος παρακολουθήσει για λίγες ημέρες ορισμένες ιστοσελίδες, αναρτήσεις ή βίντεο τέτοιων κύκλων, θα νομίσει ότι η Εκκλησία έχει ήδη καταρρεύσει και ότι μόνο πέντε ή δέκα άνθρωποι έχουν απομείνει πιστοί στον Χριστό. Όλοι οι υπόλοιποι είναι πλανεμένοι, προδότες, αιρετικοί ή υποψήφιοι για καταδίκη.

Η ειρωνεία είναι συγκλονιστική.

Ενώ διακηρύσσουν την αγάπη προς την Ορθοδοξία, συχνά λησμονούν την αγάπη προς τον άνθρωπο.

Ενώ επικαλούνται τους Πατέρες, ξεχνούν το πατερικό φρόνημα.

Ενώ κραυγάζουν για την αλήθεια, λησμονούν την ταπείνωση.

Ο Χριστός δεν είπε: «Από τις καταγγελίες σας θα γνωρίσουν ότι είστε μαθητές μου». Είπε: «ἐν τούτῳ γνώσονται πάντες ὅτι ἐμοὶ μαθηταί ἐστε, ἐὰν ἀγάπην ἔχητε ἐν ἀλλήλοις» (Ιω. 13,35).

Και όμως, σε ορισμένους κύκλους η αγάπη έχει αντικατασταθεί από τη διαρκή καχυποψία.

Κάθε ανάρτηση γίνεται αφορμή για πόλεμο.

Κάθε διαφωνία γίνεται απόδειξη προδοσίας.

Κάθε λάθος γίνεται αιτία δημόσιου διασυρμού.

Κάθε διαφορετική άποψη αντιμετωπίζεται ως αίρεση.

Οι Άγιοι Πατέρες, όμως, είχαν άλλη στάση.

Ο Άγιος Ισαάκ ο Σύρος γράφει:

«Μη μισήσεις τον αμαρτωλό πάντες γαρ ένοχοί εσμεν.»

Δεν λέει να αγαπάμε την αμαρτία. Λέει να μην υψώνουμε τον εαυτό μας ως δικαστή του αδελφού.

Ο Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος προειδοποιεί…

«Όποιος θέλει να καθαρίσει άλλον από λεκέ με βρώμικο πανί, ούτε τον λεκέ αφαιρεί ούτε το πανί καθαρίζει.»

Πώς είναι δυνατόν να πολεμά κάποιος την πλάνη με μίσος, την αμαρτία με υπερηφάνεια και το λάθος με εμπάθεια;

Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η διδασκαλία του Μεγάλου Βασιλείου:

«Το γνώρισμα του χριστιανού είναι να μη κατακρίνει.»

Ασφαλώς η Εκκλησία έχει Κανόνες. Ασφαλώς έχει όρια. Ασφαλώς υπάρχει η ανάγκη ελέγχου της πλάνης. Όμως οι Κανόνες δεν θεσπίστηκαν για να μετατρέπουν κάθε πιστό σε εισαγγελέα.

Σήμερα, το διαδύκτιο έχει κατακλυστεί απο “Ορθόδοξες σελίδες” που αμύνονται και υπεραμύνονται της Ορθοδοξίας καθημερινά, με μια και μόνο “τεχνική”. Την κατηγορία, την κατάκριση. Δεν αρκούνται όμως μόνο σε αυτό, μετά τις κατηγορίες που απαγγέλουν πρός κάθε κατέυθυνση, “βγάζουν” και το…..πόρισμα. “Εσύ στην Κόλαση, εσύ σε αναμονή, εσύ πρέπει να κάνεις αυτό και αυτό………..” και έτσι, αφήνουν Τον Θεό….”άνεργο”. Μα πόσος εγωισμός, πόση ανυπακοή και κυρίως πόση υποκρισία.

Οι Ιεροί Κανόνες έχουν θεραπευτικό χαρακτήρα.

Σκοπός τους είναι η σωτηρία.

Όχι η δημόσια εξόντωση.

Όχι η καλλιέργεια φανατισμού.

Όχι η δημιουργία στρατοπέδων.

Ο 74ος Αποστολικός Κανόνας απαιτεί να εξετάζονται οι κατηγορίες με δικαιοσύνη και αποδείξεις και όχι με φήμες ή προσωπικές εμπάθειες. Η Εκκλησία γνώριζε ανέκαθεν πόσο εύκολα η συκοφαντία μεταμφιέζεται σε δήθεν ζήλο.

Και όμως σήμερα πολλοί λειτουργούν ως αυτόκλητα εκκλησιαστικά δικαστήρια.

Διαβάζουν μια ανάρτηση και εκδίδουν καταδικαστική απόφαση.

Ακούν μια φήμη και ανακηρύσσουν έναν άνθρωπο αιρετικό.

Παρακολουθούν ένα βίντεο και αποφασίζουν ποιος σώζεται και ποιος χάνεται.

Θα νόμιζε κανείς ότι το Άγιο Πνεύμα έχει παραιτηθεί από τη διοίκηση της Εκκλησίας και τη θέση Του έχουν αναλάβει τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Ιδιαίτερα θλιβερό είναι το φαινόμενο ορισμένων κληρικών που, αντί να ειρηνεύουν το ποίμνιο, το διχάζουν. Με συνεχείς αναρτήσεις, υπαινιγμούς, ειρωνείες και επιθέσεις, προκαλούν κύματα σχολίων γεμάτων ύβρεις, κατάρες και μίσος.

Ο ποιμένας όμως δεν είναι αρχηγός φανατικών οπαδών.

Είναι πατέρας.

Και ο πατέρας δεν τρέφεται από τις συγκρούσεις των παιδιών του.

Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος έλεγε:

«Τίποτε δεν εξοργίζει τόσο τον Θεό όσο η διαίρεση της Εκκλησίας.»

Κι όμως, μερικοί μοιάζουν να θεωρούν τη διαίρεση απόδειξη ορθοδοξίας.

Όσο περισσότεροι τους απορρίπτουν, τόσο περισσότερο πείθονται ότι είναι οι μόνοι σωστοί.

Όσο περισσότερο απομονώνονται, τόσο περισσότερο πιστεύουν ότι αγιάζουν.

Όσο περισσότερο καταγγέλλουν, τόσο περισσότερο αυτοδικαιώνονται.

Η πνευματική ζωή όμως δεν μετριέται με τον αριθμό των εχθρών που αποκτήσαμε.

Μετριέται με τον βαθμό της ταπείνωσης που αποκτήσαμε.

Ας αναρωτηθούμε ειλικρινά:

Πόσοι από αυτούς που καταγγέλλουν καθημερινά τους πάντες μιλούν με την ίδια αυστηρότητα για τα δικά τους πάθη;

Πόσοι ελέγχουν τη δική τους υπερηφάνεια με την ίδια ένταση που ελέγχουν τις υποτιθέμενες παρεκκλίσεις των άλλων;

Πόσοι αφιερώνουν στην προσευχή τον χρόνο που αφιερώνουν στις διαδικτυακές καταγγελίες;

Διότι υπάρχει ένας μεγάλος κίνδυνος: να πολεμά κανείς υποτίθεται για την Ορθοδοξία και τελικά να χάσει το ορθόδοξο φρόνημα.

Να υπερασπίζεται την αλήθεια χωρίς αγάπη.

Να επικαλείται τους Κανόνες χωρίς διάκριση.

Να μιλά για τους Πατέρες χωρίς να τους μιμείται.

Η Ορθοδοξία δεν είναι μόνο ακρίβεια πίστεως.

Είναι και ταπείνωση.

Είναι και πραότητα.

Είναι και διάκριση.

Είναι και μετάνοια.

Ο αληθινά ορθόδοξος άνθρωπος δεν χαίρεται όταν βρίσκει λάθη στους άλλους. Πονά.

Δεν θριαμβολογεί όταν καταγγέλλει. Δακρύζει.

Δεν αισθάνεται ανώτερος. Συναισθάνεται τη δική του αδυναμία.

Οι μεγαλύτεροι Άγιοι της Εκκλησίας θεωρούσαν τον εαυτό τους χειρότερο από όλους. Οι σημερινοί επαγγελματίες καταγγελιολόγοι θεωρούν σχεδόν όλους τους άλλους χειρότερους από τον εαυτό τους.

Εκεί βρίσκεται όλη η διαφορά.

Η Εκκλησία δεν σώθηκε ποτέ από τους φανατικούς.

Σώθηκε από τους αγίους.

Και οι Άγιοι, όσο αυστηροί ήταν απέναντι στην πλάνη, άλλο τόσο αυστηροί ήταν απέναντι στον εγωισμό τους.

Γι’ αυτό και το μεγάλο ερώτημα δεν είναι ποιος καταγγέλλει περισσότερο, ποιος φωνάζει δυνατότερα ή ποιος επικαλείται περισσότερους Κανόνες.

Το μεγάλο ερώτημα είναι αν μέσα σε όλον αυτόν τον θόρυβο ακούγεται ακόμη η φωνή του Χριστού.

Διότι όπου περισσεύει η καταδίκη και λείπει η αγάπη, εκεί μπορεί να υπάρχει φανατισμός, μπορεί να υπάρχει ιδεολογία, μπορεί να υπάρχει αυτάρκεια, αλλά δύσκολα μπορεί να υπάρχει το πνεύμα του Ευαγγελίου.